Posiedzenie Sejmu - nazwa_posiedzenia w dniu data dzien_obrad

25. punkt porządku dziennego:

Sprawozdanie Komisji Edukacji, Nauki i Młodzieży o poselskim projekcie ustawy o zmianie ustawy o instytutach badawczych (druki nr 995 i 1155).

Poseł Lidia Burzyńska:

    Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt przedstawić stanowisko Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość dotyczące poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o instytutach badawczych, druk nr 995.

    Projekt ustawy dotyczy zmiany wybranych przepisów ustawy o instytutach badawczych w celu wzmocnienia nadzoru sprawowanego przez właściwego ministra. I tutaj, proszę państwa, zacznę od encyklopedycznego przedstawienia terminu: instytut badawczy. Instytut badawczy w rozumieniu ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o instytutach badawczych jest to państwowa jednostka organizacyjna wyodrębniona pod względem prawnym, organizacyjnym, ekonomiczno-finansowym, która prowadzi badania naukowe i prace rozwojowe ukierunkowane na ich wdrożenie i zastosowanie w praktyce. Proszę państwa, raport Najwyższej Izby Kontroli przeprowadzony w 2015 r. jasno pokazał, że właśnie nadzór był najsłabszym ogniwem funkcjonowania instytutów badawczych, stąd konieczność podjęcia ustawy, która wzmocni w sposób skuteczny i usprawni nadzór odpowiedniego ministra. Skontrolowane instytuty, jak przedstawia raport, nie wykorzystywały w pełni swojego potencjału badawczego. Działalność wdrożeniową, która jest ich ustawowym obowiązkiem, instytuty prowadziły w marginalnym zakresie. I choć liczba opatentowanych wynalazków wzrosła dwukrotnie, nie przełożyło się to na analogiczny wzrost ich wykorzystania. Jedynie 20% z nich znalazło zastosowanie w praktyce. Tymczasem w krajach o wysokim stopniu rozwoju za nieefektywne uważa się mniejsze niż 50-procentowe wykorzystanie uzyskanych patentów. Najwyższa Izba Kontroli zwracała również uwagę, że tylko 5% zdobytych patentów stanowiły patenty zagraniczne, które są szczególnie ważne dla gospodarki.

    Obecnie obowiązujące zapisy uniemożliwiają - projekt ten m.in. wprowadza, jak powiedziałam wcześniej, wzmocnienie nadzoru sprawowanego przez właściwego ministra - prowadzenie skutecznego nadzoru nad instytutami badawczymi, w przypadku gdy dyrektor nie sprawuje swojej funkcji w sposób należyty. Przedłożony poselski projekt ustawy stwarza większe możliwości dokonania właściwego wyboru osób piastujących najważniejsze stanowiska w instytucie. To samo dotyczy również powoływania zastępców i należy tutaj stwierdzić, że proponowane rozwiązania dają większą gwarancję wyłonienia najwyższej jakości kadry zarządzającej. W projekcie dodano również nowe regulacje, które dotyczą badania zgodności z prawem i statutem instytutu uchwał rady pedagogicznej, przepraszam, rady naukowej. Skład tej rady naukowej, jak również te regulacje mają zapewnić rzeczywisty, faktyczny nadzór nad instytutami badawczymi, ponieważ w świetle prawa to on jest odpowiedzialny za funkcjonowanie i skuteczność działań.

    Projekt wywołuje pozytywne skutki społeczno-gospodarcze, nie wywołuje skutków finansowych i nie przewiduje wydatków ze środków publicznych.

    Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Klub Parlamentarny Prawo i Sprawiedliwość będzie głosował za przyjęciem poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o instytutach badawczych. Dziękuję bardzo.